Znaczenie bałtyckich wzorów ludowych

Każda apaszka CIATAU zaczyna się tak samo: od wzoru, który coś znaczy. Na długo zanim trafiły na jedwab jako nadruk, motywy ludowe i wzory pasów, z których czerpiemy, były ręcznie wplatane w tkaniny w całym regionie bałtyckim – i niosły znaczenia niemające nic wspólnego z modą.

Symbole ukryte we wzorach

Bałtycka sztuka ludowa opiera się na symbolach geometrycznych – słońcach, gwiazdach i stylizowanych formach natury – układanych z precyzją niemal matematyczną. Historycznie nie były to przypadkowe decyzje dekoracyjne. Wielu symbolom przypisywano znaczenie ochronne lub symboliczne, a konkretne motywy wiązano z określonymi regionami, rodzinami czy okazjami.

Centralny medalion z naszych dużych apaszek czerpie na przykład z tradycji, w której w sercu kompozycji umieszczano promienistą gwiazdę lub geometryczne słońce – motyw obecny w tkactwie regionu przez pokolenia.

Sztuka tkanego pasa

Nasze wąskie apaszki ze wzorem bałtyckich pasów czerpią z zupełnie innej tradycji: juostos, tkanych pasów noszonych dawniej jako część stroju ludowego. Takie pasy tkano ręcznie z ogromną starannością, często przez wiele tygodni, technikami przekazywanymi w rodzinach i lokalnych społecznościach.

Geometryczne pasy oparte na rombach, widoczne w naszych wąskich apaszkach jedwabnych – koralowej i liliowej – są bezpośrednim ukłonem w stronę tego tkactwa. To przełożenie techniki tkackiej na nadruk na jedwabiu, z zachowaniem tej samej struktury i rytmu.

Dlaczego to dla nas ważne

Łatwo byłoby opisać te wzory po prostu jako „inspirowane etnicznie” – ogólnikowy gest w stronę regionu, bez żadnej konkretnej treści. Zależało nam na czymś odwrotnym. Każdy wzór CIATAU jest projektem oryginalnym, stworzonym z szacunku dla konkretnej tradycji, a nie luźno z niej zapożyczonym. Dlatego konsekwentnie nazywamy nasze motywy bałtyckimi – odwołując się do wspólnego dziedzictwa tkackiego Litwy, Łotwy i Estonii – zamiast sprowadzać je do jednej, ogólnej etykiety.

Jedwab nie jest tradycyjną bałtycką tkaniną – historycznie znacznie częściej sięgano po wełnę i len. Ale same wzory są autentyczne, a przeniesienie ich na jedwab pozwala nam wnieść to dziedzictwo w coś nowoczesnego, co da się nosić na co dzień i co – mamy nadzieję – warto przekazać dalej.

Wzór, za którym stoi historia

Zawiązana apaszka CIATAU to nie tylko nadruk. To niewielki fragment tradycji tkackiej, przekazywanej z pokolenia na pokolenie na długo przed tym, zanim zetknęła się z jedwabiem.

Pełną historię każdego wzoru można poznać w naszej kolekcji jedwabnych apaszek albo przeczytać więcej o CIATAU.